Jak sprawdzić, czy kontrahent posiada własnych pracowników czy tylko pośredniczy?
Czy kontrahent zatrudnia własnych pracowników, czy tylko pośredniczy Sprawdź zespół, kompetencje, podwykonawców i faktyczny model wykonania umowy.
Jest poniedziałek, godzina 7:00.
Kontrakt właśnie się rozpoczął.
Kto pojawi się na miejscu
Nie kto widnieje w prezentacji. Nie kto podpisywał umowę. Nie kto prowadził sprzedaż.
Kto faktycznie:
· uruchomi maszyny;
· wejdzie na budowę;
· przeprowadzi instalację;
· odbierze towar;
· wykona analizę;
· naprawi awarię;
· będzie odpowiadał za jakość
To najprostszy test pozwalający ustalić, czy kontrahent jest rzeczywistym wykonawcą, organizatorem zasobów czy wyłącznie handlowym pośrednikiem.
Żaden z tych modeli nie musi być zły.
Problem pojawia się wtedy, gdy klient kupuje jeden model, a otrzymuje zupełnie inny.
Test poniedziałku
Poproś kontrahenta, aby opisał pierwszy dzień realizacji.
Nie ogólnie.
Imię, funkcja, pracodawca, zadanie.
|
Osoba lub zespół |
Kto ją zatrudnia |
Kto wydaje polecenia |
Co zrobi pierwszego dnia |
|
Kierownik projektu |
kontrahent |
zarząd kontrahenta |
przejmie koordynację |
|
Instalatorzy |
spółka zewnętrzna |
kierownik podwykonawcy |
wykonają montaż |
|
Magazynierzy |
operator logistyczny |
operator |
przygotują wysyłkę |
|
Specjalista IT |
freelancer |
kontrahent |
skonfiguruje system |
|
Serwis |
producent |
producent |
obsłuży awarie |
Po uzupełnieniu tabeli często okazuje się, że firma podpisująca umowę posiada własnych:
· handlowców;
· koordynatora;
· administrację.
Całą pracę techniczną wykonują inni.
To może być profesjonalny model generalnego wykonawcy.
Klient powinien jednak wiedzieć, że płaci przede wszystkim za:
· organizację;
· nadzór;
· dostęp do sieci;
· odpowiedzialność kontraktową;
a nie za własny liczny zespół wykonawcy.
Najpierw rozdziel pięć różnych kategorii ludzi
Własny pracownik
Jest zatrudniony przez badanego kontrahenta i pozostaje w jego strukturze organizacyjnej.
Firma:
· organizuje jego pracę;
· kontroluje zadania;
· zapewnia narzędzia albo warunki;
· ponosi koszty zatrudnienia.
Nie oznacza to, że każda osoba musi pracować na klasycznej umowie o pracę. Dla oceny gospodarczej najważniejsze jest, czy kontrahent posiada realną, trwałą i bezpośrednio kontrolowaną kadrę.
Pracownik tymczasowy
Jego pracodawcą jest agencja pracy tymczasowej, natomiast pracę wykonuje na rzecz i pod kierownictwem pracodawcy użytkownika w zakresie przewidzianym dla tego modelu.
Taki człowiek może codziennie pracować w zakładzie kontrahenta, ale formalnie nie jest jego pracownikiem.
Samodzielny współpracownik
Może działać jako:
· przedsiębiorca;
· ekspert;
· konsultant;
· freelancer.
Znaczenie ma:
· dostępność;
· długość współpracy;
· kompetencja;
· możliwość zastąpienia;
· umowa zabezpieczająca udział w projekcie.
Podwykonawca
Jest odrębną firmą odpowiadającą za określony zakres.
Może dostarczać:
· cały zespół;
· technologię;
· sprzęt;
· konkretny etap.
Pracownik spółki powiązanej
Może należeć do tej samej grupy, ale być zatrudniony przez inny podmiot.
Klient musi wiedzieć:
· która spółka rzeczywiście udostępnia ludzi;
· na jakiej podstawie;
· czy zasób jest zagwarantowany;
· co się stanie po zmianie relacji w grupie.
Pytanie, którego handlowiec nie lubi
Proszę wskazać, ilu ludzi zatrudnia dokładnie spółka, która podpisze umowę, a ilu pochodzi z innych podmiotów.
Odpowiedź:
W całej naszej organizacji pracuje ponad dwieście osób,
nie odpowiada na pytanie.
„Organizacja” może oznaczać:
· grupę;
· sieć partnerską;
· franczyzę;
· podwykonawców;
· agencje;
· osoby dostępne tylko projektowo.
Należy rozdzielić:
1. osoby zatrudnione przez stronę umowy;
2. osoby zatrudnione przez grupę;
3. pracowników tymczasowych;
4. stałych podwykonawców;
5. osoby dopiero planowane do pozyskania.
Nie istnieje jeden wydruk, który rozwiąże sprawę
KRS, CEIDG i REGON pomagają ustalić:
· tożsamość firmy;
· formę działalności;
· adresy;
· historię;
· przedmiot działalności.
Nie pokazują jednak kompletnej, aktualnej listy ludzi dostępnych dla konkretnego projektu.
Dlatego analiza personelu wymaga połączenia wielu elementów.
Dowód pierwszy: dokumentacja projektu
Najlepszym źródłem nie jest ogólna prezentacja kadry.
Jest nim lista osób przeznaczonych do konkretnego kontraktu.
Powinna zawierać:
· funkcję;
· kompetencje;
· podmiot zatrudniający;
· dostępność;
· miejsce pracy;
· zastępstwo;
· doświadczenie.
Dla kluczowych osób należy sprawdzić:
· czy wiedzą o projekcie;
· czy rzeczywiście współpracują z firmą;
· czy są dostępne w terminie;
· czy ich kwalifikacje odpowiadają deklaracjom.
Nie należy kontaktować się z pracownikiem w sposób naruszający jego prywatność albo próbować pozyskiwać dokumentów kadrowych bez podstawy.
Kontrahent może przedstawić potwierdzenie w sposób uwzględniający ochronę danych, na przykład poprzez:
· zanonimizowane zestawienie;
· oświadczenie;
· dokumentację kwalifikacji;
· spotkanie z zespołem;
· potwierdzenie dostępności.
Dowód drugi: struktura kosztów
Firma deklarująca setki własnych pracowników powinna posiadać skalę działalności odpowiadającą kosztom dużej organizacji.
Analiza może objąć:
· koszty wynagrodzeń;
· przychody;
· wielkość biura;
· liczbę projektów;
· sprzęt;
· zaplecze administracyjne;
· dokumenty finansowe.
Nie daje to dokładnej liczby zatrudnionych.
Pozwala jednak wykryć rażącą niespójność.
Przykład:
Spółka deklaruje 150 własnych specjalistów.
Jej roczne przychody, koszty operacyjne i widoczne zaplecze odpowiadają raczej niewielkiej firmie handlowej.
Możliwe wyjaśnienia:
· pracownicy należą do grupy;
· większość to podwykonawcy;
· liczba jest historyczna;
· firma liczy całą sieć współpracowników.
Dowód trzeci: codzienna komunikacja
Własny zespół powinien być widoczny w normalnym funkcjonowaniu.
Kto:
· odpowiada na pytania techniczne;
· ustala harmonogram;
· prowadzi spotkania;
· zatwierdza zmiany;
· zna szczegóły;
· reaguje na awarie
Jeżeli każda kwestia wymaga kontaktu z „partnerem”, „producentem” albo „zewnętrznym ekspertem”, firma może nie posiadać deklarowanych kompetencji wewnętrznych.
Nie oznacza to, że nie wykona umowy.
Oznacza, że jej zdolność zależy od innych podmiotów.

Dowód czwarty: obecność w miejscu realizacji
Na miejscu można ustalić:
· oznaczenia odzieży;
· identyfikatory;
· pojazdy;
· kierowników;
· sposób wydawania poleceń;
· dokumenty zespołu;
· tożsamość podmiotów wykonujących prace.
Jedna osoba w ubraniu innej firmy nie przesądza o modelu.
Znaczenie ma regularność.
Jeżeli przez cały projekt:
· wszystkie ekipy należą do innych spółek;
· kontrahent posiada tylko koordynatora;
· decyzje podejmują zewnętrzni kierownicy;
mamy do czynienia z organizatorem lub pośrednikiem, a nie bezpośrednim wykonawcą większości prac.
Dowód piąty: rekrutacja po podpisaniu umowy
Firma może przedstawić zespół, którego jeszcze nie posiada.
Sygnały:
· nagłe publikowanie wielu ofert pracy po wygraniu kontraktu;
· przesuwanie startu;
· brak nazwisk kluczowych specjalistów;
· informacja, że „zespół jest właśnie kompletowany”;
· poszukiwanie podwykonawców po podpisaniu umowy.
Rekrutacja na potrzeby nowego projektu nie jest niczym nieprawidłowym.
Ryzyko pojawia się wtedy, gdy kontrahent wcześniej deklarował pełną gotowość i dostępność własnych ludzi.
Cztery modele wykonawcze
Model A: własny wykonawca
Firma posiada większość:
· ludzi;
· kierowników;
· kompetencji;
· narzędzi.
Podwykonawcy uzupełniają ograniczone zakresy.
Model B: generalny wykonawca
Firma posiada:
· zarządzanie;
· procedury;
· kontrolę;
· odpowiedzialność.
Większość prac wykonują sprawdzeni podwykonawcy.
To może być bardzo bezpieczny model, jeżeli kontrahent rzeczywiście nimi zarządza.
Model C: broker zasobów
Firma pozyskuje wykonawców dopiero po otrzymaniu zlecenia.
Nie posiada stałej sieci ani zagwarantowanej dostępności.
Ryzyko dotyczy:
· terminu;
· jakości;
· ceny;
· odpowiedzialności.
Model D: pośrednik bez kontroli
Firma:
· podpisuje umowę;
· dodaje marżę;
· przekazuje całość pracy;
· nie posiada wiedzy technicznej;
· nie kontroluje ludzi;
· nie potrafi samodzielnie rozwiązać problemu.
To najbardziej ryzykowny model, szczególnie gdy został ukryty przed klientem.
Próba awarii
Najlepszym sposobem sprawdzenia struktury jest pytanie:
Co się stanie, jeżeli zewnętrzny wykonawca odmówi realizacji dzień przed rozpoczęciem projektu
Własny wykonawca może przesunąć ludzi.
Generalny wykonawca powinien posiadać:
· alternatywną ekipę;
· umowy;
· procedurę zastępstwa;
· rezerwę.
Broker zacznie dopiero szukać kogoś na rynku.
Pośrednik bez kontroli może nie mieć żadnego rozwiązania.
Modelowy przypadek: stu ekspertów, dwóch pracowników
Firma konsultingowo-techniczna przedstawiła informację, że dysponuje ponad stuosobowym zespołem.
Miała wykonać projekt w kilkunastu lokalizacjach.
Dokumentacja
Spółka podpisująca umowę posiadała niewielką strukturę:
· prezesa;
· handlowca;
· koordynatora;
· administrację.
Zespół stu osób
Liczba obejmowała:
· pracowników dwóch spółek powiązanych;
· niezależnych konsultantów;
· regionalne firmy instalacyjne;
· osoby, z którymi współpracowano w przeszłości;
· ekspertów znajdujących się w bazie.
Nie wszyscy mieli aktualne umowy ani potwierdzoną dostępność.
Start projektu
Po podpisaniu kontraktu firma zaczęła:
· szukać ekip;
· negocjować stawki;
· kompletować specjalistów;
· przesuwać harmonogram.
Rzeczywiste kompetencje
Koordynator posiadał doświadczenie i był w stanie zarządzać podwykonawcami.
Firma nie była całkowicie pozbawiona możliwości realizacyjnych.
Nie dysponowała jednak gotowym, własnym stuosobowym zespołem.
Uczciwy wniosek
Kontrahent pełni rolę organizatora i koordynatora zewnętrznych zasobów. Liczba ponad stu ekspertów odnosi się do szerokiej sieci spółek powiązanych, podwykonawców oraz wcześniejszych współpracowników, a nie do personelu zatrudnionego bezpośrednio przez spółkę podpisującą umowę. Na dzień analizy część zasobów nie była formalnie zabezpieczona dla projektu.
Nie:
Firma nie posiada żadnych pracowników i jest fikcyjnym pośrednikiem.
Przykład ma charakter modelowy.
Ostateczne pytanie decyzyjne
Nie należy oceniać kontrahenta wyłącznie przez liczbę etatów.
Firma posiadająca dziesięciu świetnych menedżerów i profesjonalną sieć podwykonawców może być bezpieczniejsza niż przedsiębiorstwo zatrudniające dwustu ludzi bez kontroli jakości.
Trzeba ustalić:
· kto będzie pracował;
· dla kogo pracuje;
· kto nim zarządza;
· kto odpowiada;
· czy zasób jest dostępny;
· kto go zastąpi;
· czy klient zna prawdziwy model.
Komentarz Dawida Kuciela
Nie pytam, ilu ludzi firma ma w prezentacji. Pytam, kto konkretnie przyjdzie do pracy w pierwszy poniedziałek.
Interesuje mnie, która spółka zatrudnia te osoby, kto wydaje im polecenia, czy są rzeczywiście dostępne i co wydarzy się po rezygnacji podwykonawcy.
Pośrednik może być bardzo dobrym wykonawcą, jeżeli kontroluje ludzi, jakość i odpowiedzialność. Problem zaczyna się wtedy, gdy sam nie wie, kto będzie wykonywał podpisaną przez niego umowę.
Powiązane materiały
Jeżeli ten temat dotyczy Twojej sytuacji, zobacz również:
Artykuł porządkuje zagadnienie. Zakres działań zawsze powinien wynikać z celu, dostępnych informacji i realnej sytuacji klienta.